مىخواستند كه معناى آيه را با اين روايت - هر چند با تكلف - تطبيق دهند . امّا تلاش متأخران بر اين حقيقت استوار است كه قائلند بايد در كدام ويژگىهايى از قبيل اعمال خارق العاده آفرينشى براى پيامبران باشد و اگر مقام ، مقام علم و بيان و بيرون آوردن از تاريكىها به سوى نور باشد ، بزرگ‌ترين نشانه‌ها خواهد بود . و مردمان هر زمانى به نوعى به چيزهايى دلبستگى دارند كه بر خرد و انديشه‌شان حاكم است . امّا اگر كسى بخواهد كه معانى كتاب خداوند را به درستى بفهمد بايد از هر گونه تأثير پذيرى از بيرون بر كنار بماند ، چرا كه قرآن كريم بر همه چيز حاكم است و هيچ چيز فايق بر آن نيست و خداوند به ابو مسلم نيكى دهاد كه چه به درستى اين آيه را فهميد و با استقلال رأى كاملا استوار از معناى حقيقىاش پرده برداشت « 1 » . همچنين بايد اشاره كنم كه مفسران دربارهء اين موضوع اختلاف نظر دارند ، ابن اسحاق ، مجاهد و ابن جريج بر اين نظر هستند كه آنها خروس ، طاووس ، كلاغ و كبوتر بوده‌اند . ابن ابى زيد نيز مىگويد كه وقتى خداوند متعال به او فرمود چند پرنده را بر گير ، آن حضرت طاووس و كبوتر و كلاغ و خروس را با توجه به اختلاف جنس و رنگشان بر گرفت ، و ابن عباس گفته است كه آن پرندگان غرنوق ( درنا ) ، طاووس ، خروس و كبوتر بوده‌اند و كسان ديگرى نيز نظرياتى متفاوت دارند كه مجالى براى سخن بيشتر گفتن در اين باره نمىبينم كه اگر واقعا اهميتى داشت حتما قرآن كريم به آن تصريح مىكرد « 2 » .

--> ( 1 ) . تفسير المنار ، 11 / 48 - 49 . ( 2 ) . تفسير طبرى ، 5 / 494 - 495 ؛ تفسير ابن كثير ، 1 / 471 .